Page 8 - BIOMEDYA SAYI 33
P. 8

08                    BİYOTEKNOLOJİ VE YAŞAM BİLİMLERİ GAZETESİ  TEMMUZ - AĞUSTOS        2021       www.biomedya.com







          ASPERGER SENDROMU: BİR DAHİLİK İŞARETİ Mİ


          YOKSA OTİZMİN BAŞKA BİR FORMU MU?














































        Isaac Newton, Albert Einstein,   kategoride sınıflandırmaktadır.   için tanısal olabilecek aşağıdaki temel   Şaşırtıcı bir şekilde, Asperger
        Charles Darwin... Modern bilime   Asperger sendromuna sahip bireyler,   özellikleri belirledi:  Sendromu, klasik otizmden çok daha
        yaptıkları katkılar bir yana bu üç   gözlemsel olarak takip edilen otizmli                      yaygındır. Epidemiyolojik araştırmalar,
        olağanüstü insanı birleştiren başka   bireylere kıyasla entelektüel kapasite   -İşlevsel olmayan sosyal uyumluluk   her 10.000 çocuktan yaklaşık
        bir özellik daha bulunuyor. Evet,   bakımından daha "iyi" olmaları   içeren nitel sosyal bozulma, etkileşim   4'ünün otizmli olduğunu ve 10.000
        üç isim de zaman ve mekânı aşan   ve daha az şiddetli anormallikler   için sözlü-olmayan iletişimde bozulma   çocuktan yaklaşık 25'inin Asperger
        deha özelliklere sahip, ancak ortak   göstermelerinden kaynaklı Asperger   ve sosyal karşılıklılık eksikliği.  Sendromu tanısı aldığını gösteriyor.
        oldukları başka bir özellik daha var.   Sendromu genellikle "Yüksek İşlevli   -Kısıtlayıcı ilgi örgüsü, motor   Bununla demografik veriler Asperger
        Günümüzdeki pek çok sinirbilimci bu   Otizm" olarak tanımlanıyor.   becerilerde yavaşlık, tekrarlı davranış   Sendromu'nun erkek çocuklarda,
        üç dahinin de Asperger Sendromu                                 örgüsü ve belli ritüellere aşırı obsesif   kızlara kıyasla daha yaygın olduğunu
        olarak isimlendirilen özel bir nörolojik   Asperger ve otizm hikâyesi, 1940'larda   tutum göstermek.   gösterse de şimdilik bu gözlemin
        bozukluk sahibi olduğunu düşünüyor.    Leo Kanner ve Hans Asperger isimli                       ardını dolduran bilimsel bir açıklama
                                                                        -Asperger Sendromu sahibi bireyler,
                                        iki Viyanalı bilim insanının, bazı                              bulunmuyor.
                                                                        yaşa özel normal bilişsel ve dilsel
        "Nörolojik bozukluk" kavramının   çocuklarda gözlemlenen bir sendromu
                                                                        gelişim göstermelidir.
        karşılığı, beyinde "yanlış giden" bir   sosyal izolasyon, bozulmuş iletişim                     ÖZEL BIR NEDENDEN ZIYADE
        şeyler olduğu anlamına geliyor.   becerileri, kısıtlayıcı ve takıntılı                          FAKTÖRLER ORTAMI
                                                                        İlginç bir biçimde, Asperger
        Ancak beynimizdeki süreçler söz   ilgiler gibi benzersiz özelliklerle
                                                                        Sendromu'nun babası Hans
        konusu olduğunda, "yanlış gitmenin"   tanımlamalarıyla başladı. Her
                                                                        Asperger, Asperger Sendromu
        ille de "kötüye gitmek" anlamına   iki bilim insanı da raporlarında                             Diğer pek çok sendromda olduğu
                                                                        bulunan bireyleri karakteristik olarak
        gelmediği gerçeği giderek daha   "otizm" kavramını kullandı.                                    gibi, Asperger Sendromu (AS) için de
                                                                        otizmli deneklerinden farklı olarak
        fazla kabul görmektedir. Çünkü   Kanner'in sendromu 1943'te hemen                               sorumlu tutabileceğimiz tek ve özel
                                                                        tanımlamıştır. Hans Asperger'e göre bu
        beyin, basitleştirilmiş kavramlarla   yayımlanırken; Almanca yazılmış                           bir neden bulunmuyor. Daha ziyade
                                                                        bireyler, entelektüel olarak yetenekli,
        ifade edilemeyecek kadar karmaşık   olan Asperger’in raporu ise Uta                             gelişimiyle ilişkilendirilen bir faktörler
                                                                        soyut seven ve hatta bazı belirli
        bir mekanizmadır. Bazı nörolojik   Frith’in "Autism and Asperger's                              ortamı söz konusudur.
                                                                        bilişsel alanlarda aşırı başarılıydı.
        bozukluklar genellikle yüksek sanatsal   Syndrome" isimli ders kitabında                        AS teşhisi konulan çocuklar, otizmde
        ve bilimsel başarılarla ilişkilendirilen   yeniden yer bulduğu 1991 yılına kadar                olduğu gibi, ebeveynlerden en az
        tuhaf bir zihin durumu yaratır.  keşfedilmeden kalmıştır.       Asperger'in gözleminden yaklaşık   birine (çoğunlukla baba) Asperger
                                                                        yarım asır sonra, güncel araştırmalar   teşhisi konduğu veya en azından
        Asperger Sendromu, genellikle sosyal   Asperger Sendromu üzerine yapılan   Asperger Sendromu'nun sıklıkla yüksek   bazı ayırt edici Asperger özelliklerine
        geri çekilme, motor becerilerde   araştırma ve yayınlar, 2000-2012 yılları   sözel IQ, güçlü dilbilimsel beceriler   sahip olduğu genetik bir örgü gösterir.
        gerilik ve zayıf iletişim becerileri   arasında zirve noktasına ulaştı. Farklı   ve akıcı muhakemede genellikle   Bunun yanı sıra Aspergerli çocukların
        semptomlarıyla ilişkilendirilen   araştırma grupları, Asperger Sendromu   diğerlerinden daha iyi performans   akrabalarının anksiyete veya
        gelişimsel ve nörolojik bir     için bir kriter dizisi öne sürdü. Bu   gösterdikleri bulgusuna ulaşırken;   depresyonla ilişkili hastalıklara sahip
        bozukluktur. Mental Bozuklukların   kriterlerin birçoğu örtüşürken,   özellikle sembol kodlama ve işleme   olduğu biliniyor.
        Tanısal ve İstatistiksel El Kitabı   Dünya Sağlık Örgütü'nün "Hastalıklar   hızında zayıf bir IQ performansı ile
        (DSM-5), Asperger Sendromu'nu,   ve Bozuklukların Uluslararası   gecikmiş bir tepki süresi gösterdiklerini   Asperger Sendromu gelişiminin
        Otizm Spektrum Bozukluğu ile aynı   Sınıflandırması", Asperger Sendromu   ortaya koydu.         ardındaki önemli bir nedensel faktör,
   3   4   5   6   7   8   9   10   11   12   13